استاد راهنما: حجت الاسلام و المسلمین آقای دکتر جعفر هوشیاری
محقق: زهرا حقیقت طلب (1404/06/04)
چکیده
هدف پژوهش: اين مطالعه با هدف درك عميق تجربيات زيسته افرادي كه در فرآيند حفظ قرآن در سنين كودكي قرار گرفته اند، انجام شد و در آن به بررسي زمينههاي فردي، خانوادگي، اجتماعي و آموزشي كه كودكان را به حفظ قرآن سوق ميدهد و پيامدهاي دروني و بيروني اين فرآيند بر كودكان و آثار مثبت پرداخته شد. روش پژوهش: جامعه هدف اين مطالعه شامل حافظين قرآني بود كه در كودكي به حفظ پرداخته اند و الان حدود ده سال از زمان حفظشان گذشته است. از آن جا كه اين پژوهش به روش كيفي انجام شده است، بنابراين براي جمعآوري اطلاعات از روش مصاحبه نيمه ساختاريافته استفاده شد. طرح سؤالات مصاحبه نيمه ساختار يافته به توصيف منسجم و جامع تجربه زيسته افراد نمونه انجاميد و سرانجام به دركي روشن از تجربههاي حافظاني كه در كودكي به حفظ پرداختند، منجر شد. هدف از مصاحبه نيمه ساختاريافته اين بود تا ديدگاه و تجربه زيسته حافظان مذكور بررسي شود. دادهها از طريق مصاحبههاي عميق با افراد جمعآوري شدند. تحليل اطلاعات كيفي حاصل از مصاحبهها در سطح فردي صورت گرفت. در مراحل تحليل دادهها از سه مرحله كدگذاري باز، محوري و انتخابي استفاده شده است. يافتهها: الف) زمينههاي حفظ قرآن در كودكي شامل زمينههاي خانوادگي مانند: علاقه و تصميم والدين، زمينههاي فردي مانند: استعداد كودك و زمينههاي آموزشي مانند: مهارت ارتباطي مربي و جذابيت. و زمينه هاي اجتماعي مانند: دوستان قرآني و حضور در محافل قرائت بود. ب) پيامدهاي حفظ قرآن در كودكي نيز شامل1- پيامدهاي دروني مانند: رواني،قرآني،اعتقادي،جسمي،ديني و اخلاقي و 2-پيامدهاي بيروني مانند:تربيتي،محيطي،تحصيلي و مهارتي گرديد ج) آثار مثبت حفظ در كودكي شامل 1-آثار دروني مانند:معنوي،رواني،قرآني،جسمي و اخلاقي و2-آثار بيروني مانند:محيطي و تحصيلي شد. نتيجهگيري: اين مطالعه نشان داد حفظ قرآن در كودكي پديدهاي چندوجهي است كه تحت تأثير زمينههاي متنوعي قرار دارد و علي رغم آثار مثبت، پيامدهاي گستردهاي بر كودكان بر جاي ميگذارد. نتايج اين پژوهش ميتواند به برنامهريزان آموزشي، خانوادهها و سياستگذاران در طراحي روشهاي مناسبتر و رعايت سن مناسب براي ورود كودكان به حفظ قرآن كمك كند و آغازي بر پژوهش هاي بعدي باشد.
کلیدواژه ها: حفظ قرآن، كودكي، زمينهها، پيامدها، پديدارشناسي.